Giả sử năm sau đơn vị triển khai của công ty ngừng hoạt động. Hệ thống còn chạy không, ai tiếp quản, và những gì đã đầu tư có mất không? Đó là câu hỏi tôi hay nghe ở cuối buổi gặp, khi nói về chuyện đối tác Odoo rời đi.
Điều quyết định là những gì công ty đã nắm trong tay từ trước. Trong bài này, tôi chia sẻ ai đứng quanh một hệ thống Odoo, cái gì thuộc về doanh nghiệp, và vài điều khoản nên có ngay từ lúc ký.
📌 Ba điều quan trọng nhất về đối tác Odoo rời đi
Đối tác chỉ là một trong bốn bên quanh hệ thống; lõi mã nguồn mở và dữ liệu chuẩn giúp đối tác khác tiếp quản được.
Dữ liệu là của doanh nghiệp; mã tùy biến thuộc về ai là tùy hợp đồng, nên phải ghi rõ ngay từ đầu.
Giữ tài khoản quản trị, bản sao lưu và tài liệu cấu hình trong tay là cách tự bảo vệ rẻ nhất.
Tôi đã gói phần cốt lõi về đối tác Odoo rời đi vào một bài thuyết trình ngắn có lời đọc. Anh chị bấm phát để nghe trọn bài, hoặc chạm vào bất kỳ chỗ nào trên slide để nghe riêng phần đó. Xem xong, các mục bên dưới giúp anh chị đi sâu hơn và mang về những việc làm được ngay.
iSlideAudioiSANếu đơn vị triển khai rời đi
Đối tác Odoo rời đi: cái gì thuộc về doanh nghiệp và cách tự bảo vệ
Mr. Phan Bảo · Chuyên gia tư vấn và triển khai phần mềm
🙏
11 / 11
Xin chào anh chị, tôi là Phan Bảo, chuyên gia tư vấn và triển khai phần mềm. Ở bài trước, chúng ta đã nói về bảy giới hạn của Odoo. Hôm nay tôi muốn trả lời một câu hỏi mà nhiều chủ doanh nghiệp từng hỏi tôi, thường là khi buổi gặp sắp kết thúc: nếu đơn vị triển khai rời đi, công ty mình có bị kẹt lại không.
Có một câu hỏi tôi nghe rất nhiều, thường được nói nhỏ ở cuối buổi gặp: nếu một ngày đơn vị triển khai ngừng hoạt động, hệ thống của tôi ra sao? Đó là nỗi lo chính đáng, nhất là với những ai từng bị kẹt với một phần mềm không ai dám đụng vào. Tôi xin trả lời bằng ba phần trên màn hình.
Phần một: ai đứng quanh hệ thống, để thấy đối tác chỉ là một trong bốn bên.
Phần hai: cái gì thuộc về doanh nghiệp, từ dữ liệu, mã tùy biến đến thuê bao.
Phần ba: cách tự bảo vệ ngay từ lúc ký hợp đồng và khi cần đổi đối tác.
Quanh một hệ thống Odoo có bốn bên, như bốn khối trên màn hình. Hệ thống không phụ thuộc vào sự tồn tại của riêng một đối tác nào.
Bên thứ nhất là hãng Odoo. Hãng làm sản phẩm, ra một bản lớn mỗi năm, vận hành hạ tầng Odoo Online và Odoo.sh, và cung cấp dịch vụ nâng cấp cho khách có thuê bao Enterprise. Hợp đồng thuê bao được ký giữa doanh nghiệp và hãng, dù thường đi qua một đối tác.
Bên thứ hai là đối tác triển khai, lo phân tích quy trình, cấu hình, viết thêm khi cần và đào tạo.
Bên thứ ba là cộng đồng, lớn nhất là hiệp hội OCA, duy trì hàng trăm kho mã mở do nhiều công ty cùng đóng góp.
Bên thứ tư là kho Odoo Apps, nơi đối tác và lập trình viên đăng mô-đun, có miễn phí và có trả phí. Hai bên sau là nơi tìm thêm tính năng mà Odoo chuẩn chưa có.
Điều tôi muốn anh chị thấy là đối tác chỉ là một trong bốn bên, và có ba lý do khiến đối tác thay được cho nhau, như trên màn hình. Ba điều này là nền của sự an toàn lâu dài.
Lý do thứ nhất: lõi Odoo là mã nguồn mở, người có kỹ thuật nào cũng đọc được và hiểu phần mềm đang chạy ra sao.
Lý do thứ hai: có rất nhiều đối tác Odoo trên thế giới, kể cả ở Việt Nam, nên luôn có người tiếp quản.
Chữ PostgreSQL nghe kỹ thuật, nhưng ý nghĩa với doanh nghiệp rất đơn giản. Đó là một hệ quản trị cơ sở dữ liệu mã nguồn mở, được dùng rộng rãi trên thế giới. Bản sao lưu của Odoo vì vậy khôi phục được trên máy chủ khác có cùng phiên bản, do bất kỳ đối tác nào có kinh nghiệm làm. Anh chị không cần xin phép ai để mang dữ liệu của mình sang nơi khác.
Để thấy rõ hơn, hãy đặt Odoo cạnh những hệ thống mã nguồn đóng mà nhiều doanh nghiệp từng dùng, như bảng trên màn hình.
Hàng mã nguồn: ở hệ thống mã đóng, chỉ hãng hoặc đơn vị bán mới đọc được mã. Odoo thì lõi mở, ai cũng đọc được, nên một đối tác khác tiếp quản được.
Hàng thứ hai: khi đơn vị hỗ trợ ngừng hoạt động hay giải thể. Với hệ thống mã đóng, doanh nghiệp thường phải mua lại hoặc làm lại từ đầu. Với Odoo, một đối tác khác tiếp quản được.
Hàng dữ liệu: hệ thống mã đóng thường lưu dữ liệu trong định dạng riêng, muốn mang đi cũng phải nhờ chính họ. Odoo dùng cơ sở dữ liệu chuẩn, doanh nghiệp tự tải bản sao lưu.
Hàng nâng cấp: hệ thống mã đóng nâng cấp theo lịch của đơn vị bán. Odoo ra mỗi năm một bản lớn, có dịch vụ nâng cấp cho khách có thuê bao.
Odoo đặt ra quy tắc gần như ngược lại. Lõi phần mềm mở cho mọi người đọc, nên một đối tác khác tiếp quản được. Dữ liệu nằm trong cơ sở dữ liệu chuẩn mà doanh nghiệp tự tải bản sao lưu. Mỗi năm hãng ra một bản lớn, kèm dịch vụ nâng cấp cho khách có thuê bao. Giá trị doanh nghiệp nhận được là quyền chọn lại: đổi đối tác mà hệ thống vẫn chạy, và dữ liệu vẫn là của mình.
Tiếp theo là câu hỏi cái gì thuộc về doanh nghiệp. Bảng trên màn hình có bốn thứ.
Hàng đầu là dữ liệu, và dữ liệu là của doanh nghiệp. Trên Odoo Online, người quản trị tự tải được bản sao lưu từ trang quản lý cơ sở dữ liệu. Trên Odoo.sh, hệ thống có sao lưu tự động và cho tải về. Tôi gợi ý giao cho một người trong công ty tải bản sao lưu định kỳ, ví dụ mỗi tháng một lần.
Hàng thứ hai là mã của các phần tùy biến, và đây là chỗ khác. Mã ấy thuộc về ai là tùy hợp đồng. Có hợp đồng ghi rõ doanh nghiệp sở hữu mã viết riêng cho mình, có hợp đồng để đối tác giữ, chỉ cấp quyền sử dụng. Nếu hợp đồng không nói gì, khi đổi đối tác anh chị có thể không được mang mã đi, và phần ấy phải viết lại. Một dòng trong hợp đồng lúc ký rẻ hơn rất nhiều so với viết lại sau này.
Hàng thứ ba là mô-đun mua trên kho ứng dụng: dùng giấy phép riêng của tác giả, có giấy phép cho sửa, có giấy phép không. Đọc giấy phép trước khi mua là đủ.
Hàng cuối là thuê bao Enterprise, nên đứng tên công ty, với tài khoản của chính công ty. Tôi từng gặp trường hợp thuê bao đứng tên đối tác, đến khi chia tay thì việc chuyển lại mất cả tháng.
Có một chi tiết kỹ thuật nhưng ảnh hưởng lớn: mô-đun ngoài chuẩn không cài được ở mọi nơi chạy, như ba thẻ trên màn hình. Khi đánh giá đề xuất của đối tác, hãy hỏi rõ trong đó có mô-đun ngoài nào không.
Odoo Online không cài được mô-đun ngoài chuẩn, kể cả mô-đun của đối tác hay cộng đồng.
Odoo.sh cài được, và hãng vẫn lo hạ tầng.
Máy chủ tự cài đặt cũng cài được. Biết trước điều này giúp anh chị chọn đúng nơi chạy ngay từ đầu, thay vì phải chuyển hệ thống giữa chừng.
Phần thứ ba là tự bảo vệ, bắt đầu từ bốn câu hỏi cho mọi mô-đun ngoài. Một mô-đun cài vào chỉ mất vài phút, nhưng nó sẽ đi cùng hệ thống qua mọi lần nâng cấp.
Câu một: ai viết, và họ còn hoạt động không? Xem tên tác giả, lần cập nhật gần nhất, đánh giá của người dùng.
Câu hai: có bản cho đúng phiên bản Odoo đang dùng không? Mô-đun viết cho Odoo 19 không tự chạy trên Odoo 20.
Câu ba: giấy phép cho phép sửa và mang đi đến đâu?
Câu hỏi thứ tư là câu tôi coi trọng nhất: ai sẽ nâng cấp mô-đun khi Odoo lên bản mới? Mô-đun của OCA thường có nhiều người cùng duy trì, nên ít phụ thuộc một cá nhân. Mô-đun của một tác giả riêng thì tùy vào việc họ có ra bản mới kịp mỗi năm hay không. Nếu câu hỏi này không có người trả lời, tôi gợi ý anh chị tính trước chi phí tự nâng cấp, hoặc tìm cách làm bằng tính năng chuẩn.
Khi ký hợp đồng triển khai, tôi luôn gợi ý doanh nghiệp ghi rõ bốn thứ được bàn giao trên màn hình. Bốn điều này gần như không làm tăng chi phí lúc ký, nhưng là tấm lưới an toàn nếu một ngày cần đổi người đồng hành.
Thứ nhất: mã nguồn các phần tùy biến, đặt trong kho mã mà công ty có quyền truy cập.
Thứ hai: tài liệu cấu hình, ghi lại những gì đã thiết lập và vì sao.
Thứ ba: bản sao lưu dữ liệu, theo lịch định kỳ.
Điều thứ tư nghe đơn giản nhưng hay bị bỏ qua: tài khoản quản trị cao nhất do chính doanh nghiệp giữ. Đối tác có thể có tài khoản riêng để làm việc, nhưng mật khẩu quản trị và quyền vào trang quản lý cơ sở dữ liệu thuộc về một người trong công ty. Khi đối tác rời đi, anh chị chỉ cần khóa tài khoản của họ, không phải đi xin lại quyền vào chính hệ thống của mình.
Trong trường hợp đối tác ngừng hoạt động đột ngột, tôi gợi ý ba việc đầu tiên. Tải ngay một bản sao lưu đầy đủ và cất ở nơi công ty kiểm soát. Kiểm tra mình vẫn vào được trang quản lý cơ sở dữ liệu bằng tài khoản của công ty. Rồi liên hệ hãng Odoo để chuyển thuê bao sang đối tác mới, hoặc làm việc trực tiếp với hãng trong thời gian tìm người. Ba việc này làm trong một ngày là đủ.
Sau đó, điều khoản thuê bao Enterprise cho phép doanh nghiệp đổi sang đối tác khác, hoặc làm việc trực tiếp với hãng. Chuỗi trên màn hình là điều diễn ra tiếp theo.
Bước một: báo trước bằng văn bản ba mươi ngày.
Bước hai: bàn giao mã, tài liệu và bản sao lưu cho đối tác mới.
Bước ba: đối tác mới tiếp quản, đọc mã và cấu hình đang có.
Bước bốn: hệ thống vẫn chạy, dữ liệu vẫn là của mình. Điều tôi rút ra là sự an toàn không đến từ việc chọn được đối tác hoàn hảo, mà từ việc giữ cho mình quyền chọn lại.
Bài tiếp theo, chúng ta nói đến tiền: chi phí thật của một dự án Odoo đi về đâu, và ba năm hỗ trợ của một phiên bản được tính thế nào. Cảm ơn anh chị đã lắng nghe.
Nếu anh chị muốn trao đổi thêm về Odoo, hay về dự án của chính công ty mình, tôi rất sẵn lòng. Anh chị có thể gọi điện hoặc nhắn Zalo cho tôi, Phan Bảo, theo số không chín ba chín, chín tám tám, sáu ba chín, hoặc gửi email theo địa chỉ trên màn hình. Một lần nữa, cảm ơn anh chị, và hẹn gặp lại.
So với hệ thống mã đóng, đối tác Odoo rời đi là tình huống có lối ra rõ ràng. Với nhiều doanh nghiệp, nỗi sợ bị kẹt đến từ kinh nghiệm với những hệ thống cũ: phần mềm viết riêng hoặc mua của một đơn vị, mã nguồn không ai khác đọc được, dữ liệu chỉ xuất ra được khi nhờ chính đơn vị ấy. Khi đơn vị đó ngừng hỗ trợ, doanh nghiệp đứng trước hai lựa chọn đều tốn kém: trả tiền để được tiếp tục, hoặc làm lại hệ thống mới.
Odoo được thiết kế theo quy tắc khác: lõi Community là mã nguồn mở, hệ thống đối tác trải khắp nhiều nước, dữ liệu nằm trong cơ sở dữ liệu chuẩn. Doanh nghiệp được lợi ở ba điểm: quyền đổi đối tác mà không làm lại, quyền tự giữ dữ liệu, và lộ trình nâng cấp do hãng công bố chứ không phụ thuộc một đơn vị. Phần còn lại phụ thuộc vào hợp đồng, nên điều khoản bàn giao vẫn rất quan trọng.
Chuẩn bị từ trước thì đối tác Odoo rời đi cũng không làm hệ thống dừng lại. Bài tiếp theo, Chi phí thật của một dự án Odoo: tiền đi đâu?, nói về tiền: chi phí thật của một dự án Odoo đi về đâu.
Câu hỏi 1. Đối tác ngừng hoạt động đột ngột, việc đầu tiên cần làm là gì? Việc đầu tiên là giữ lấy dữ liệu và quyền truy cập: tải ngay một bản sao lưu đầy đủ, kiểm tra tài khoản quản trị cao nhất do ai giữ, và nếu dùng Odoo Online hay Odoo.sh thì liên hệ Odoo để xác nhận công ty là chủ thuê bao. Sau đó mới tìm đối tác mới, đưa họ mã tùy biến và tài liệu cấu hình để tiếp quản. Bài Dữ liệu nằm ở đâu: bảo mật, sao lưu và mang dữ liệu đi nói kỹ về dữ liệu và sao lưu. Đây là bước quan trọng nhất khi đối tác Odoo rời đi đột ngột.
Câu hỏi 2. Có nên tự giữ mã nguồn phần tùy biến không? Nên. Dù công ty không có lập trình viên, giữ một bản mã nguồn các phần tùy biến, kèm tài liệu mô tả, giúp đối tác mới tiếp quản nhanh hơn rất nhiều. Cách đơn giản là yêu cầu đối tác đưa mã lên một kho lưu trữ mà công ty là chủ tài khoản. Điều này nên ghi rõ trong hợp đồng ngay từ đầu, như bài Chọn đối tác Odoo: sáu câu hỏi để chọn đúng người đồng hành gợi ý. Giữ mã nguồn tùy biến giúp việc đối tác Odoo rời đi nhẹ hơn rất nhiều.
Câu hỏi 3. Mô-đun mua trên Odoo Apps có dùng được khi đổi đối tác? Thường là được, vì mô-đun trên Odoo Apps được mua theo cơ sở dữ liệu hoặc theo tài khoản người mua, không gắn với đối tác. Điều cần kiểm tra là giấy phép của mô-đun cho phép làm gì, và tác giả còn cập nhật mô-đun cho phiên bản mới không. Nên đứng tên công ty khi mua, để quyền dùng không phụ thuộc vào ai thực hiện giao dịch. Mô-đun đứng tên công ty vẫn dùng được khi đối tác Odoo rời đi.
Câu hỏi 4. Đổi đối tác giữa chừng dự án có được không? Được, nhưng nên làm theo các bước có kế hoạch: báo trước bằng văn bản, nhận bàn giao mã nguồn, tài liệu cấu hình và bản sao lưu, rồi để đối tác mới rà lại trước khi tiếp tục. Chi phí lớn nhất thường là thời gian đối tác mới hiểu lại hệ thống, nên tài liệu càng đủ thì càng nhanh. Bài Chín mươi ngày đầu tiên của một dự án Odoo mô tả các mốc của một dự án để chọn thời điểm đổi ít ảnh hưởng nhất.
Nội dung dựa trên kinh nghiệm triển khai phần mềm quản trị cho doanh nghiệp vừa và nhỏ và tài liệu chính thức của Odoo; số liệu về gói, giá, vòng đời phiên bản có thể thay đổi theo chính sách của Odoo, nên kiểm tra lại trên odoo.com trước khi quyết định.
Hỏi đáp (0)
Bạn có câu hỏi về bài này?
Hỏi ngay tại đây. Người viết bài và đội hỗ trợ sẽ trả lời, bạn nhận thư báo khi có câu trả lời.
Chưa có câu hỏi nào. Hãy là người đầu tiên.
Xem thêm bình luận